Rak piersi – najczęstszy nowotwór wśród kobiet
Rak piersi jest najczęściej występującym nowotworem złośliwym u kobiet na świecie, odpowiadając za ok. 25% wszystkich przypadków nowotworów złośliwych. Każdego roku diagnozuje się go u blisko 1,7 miliona kobiet, a ponad 500 tysięcy z nich umiera z powodu tej choroby. Z informacji udostępnionych przez WHO tylko w 2022 r. na świecie zdiagnozowano raka piersi u 2,3 mln kobiet i odnotowano 670 000 zgonów. Szczególnie wysoką zachorowalność odnotowuje się w krajach uprzemysłowionych, takich jak Belgia, Niemcy czy Wielka Brytania, podczas gdy w Afryce i Azji Południowo-Wschodniej odsetek zachorowań jest znacznie niższy.
W Polsce rak piersi stał się jednym z największych zagrożeń dla zdrowia kobiet, a co roku diagnozuje się u tysięcy kobiet nowe przypadki tego nowotworu. Przy czym rak piersi nie dotyczy wyłącznie kobiet – choć rzadko, występuje także u mężczyzn, stanowiąc ok. 1% przypadków nowotworów sutka.
Rak piersi – czynniki ryzyka
Ryzyko zachorowania na raka piersi wzrasta z wiekiem. U kobiet po 50. roku życia odsetek zachorowań jest najwyższy, a 80% przypadków raka piersi w Polsce dotyczy właśnie tej grupy wiekowej. Istotnym czynnikiem ryzyka są mutacje w genach BRCA1 i BRCA2, natomiast ok. 4-8% przypadków nowotworu piersi ma charakter dziedziczny. Inne czynniki ryzyka to m.in.
- wczesne wystąpienie u dziewcząt pierwszej miesiączki (menarche),
- późna menopauza,
- brak ciąż,
- stosowanie hormonalnej terapii zastępczej,
- niezdrowy styl życia, obejmujący m.in. nadwagę i spożywanie alkoholu.
Profilaktyka i wczesne wykrywanie
Wczesne wykrycie raka piersi znacząco zwiększa szanse na wyleczenie. Dlatego kluczowe znaczenie ma profilaktyka, zarówno pierwotna (eliminacja czynników ryzyka), jak i wtórna (badania profilaktyczne). Regularne wykonywanie badań mammograficznych, zwłaszcza przez kobiety po 50. roku życia, jest niezbędnym elementem profilaktyki raka piersi. W Polsce od 2006 roku działa populacyjny program badań przesiewowych, obejmujący kobiety w wieku 45-74 lat.
Badania mammograficzne, samobadanie piersi oraz inne metody diagnostyczne, takie jak ultrasonografia piersi, pozwalają na wykrycie zmian nowotworowych na wczesnym etapie zaawansowania, co znacząco zwiększa szanse na skuteczne leczenie.
- Zobacz również: Badania profilaktyczne – jakie po 40 roku życia?
Leczenie raka piersi
Współczesna medycyna oferuje wiele metod leczenia raka piersi, zależnych od zaawansowania choroby, jej rodzaju oraz ogólnego stanu zdrowia pacjentki. Najczęściej stosowaną metodą jest leczenie chirurgiczne, które może obejmować usunięcie guza lub całej piersi. Po operacji pacjentki często poddawane są terapii uzupełniającej, takiej jak radioterapia, chemioterapia, hormonoterapia czy terapie celowane molekularnie.
Znaczącym postępem w leczeniu raka piersi jest wprowadzenie nowoczesnych terapii immunologicznych i molekularnych, które działają na poziomie komórkowym, hamując rozwój nowotworu. W Polsce coraz więcej pacjentek ma dostęp do nowoczesnych terapii, co znacząco poprawia rokowania i zwiększa szanse na pełne wyleczenie.
Różowy Październik – globalna kampania edukacyjna
Różowy Październik to czas licznych inicjatyw, których celem jest szerzenie wiedzy na temat profilaktyki i leczenia raka piersi. W ramach kampanii organizowane są różnorodne wydarzenia, takie jak konferencje, warsztaty, marsze i akcje charytatywne. W Polsce oraz na całym świecie budynki, pomniki i inne obiekty podświetlone są na różowo, aby zwrócić uwagę na problem nowotworów piersi.
Kampania ma na celu także zbieranie funduszy na badania nad rakiem piersi oraz wsparcie pacjentek, które zmagają się z tą chorobą. Dzięki różowym wstążkom, noszonym na ubraniach, biżuterii i gadżetach, wszyscy możemy okazać solidarność z chorymi kobietami i promować potrzebę wczesnej diagnostyki.
Europejski Dzień Walki z Rakiem Piersi
15 października obchodzony jest z kolei Europejski Dzień Walki z Rakiem Piersi, który jest ważnym elementem kampanii Różowego Października. W tym dniu szczególnie podkreśla się znaczenie profilaktyki, zachęcając kobiety do regularnych badań mammograficznych i samobadania piersi. Dzień ten ma na celu nie tylko edukację, ale także wsparcie kobiet dotkniętych nowotworem piersi.
Różowy Październik to czas, w którym cała społeczność medyczna, organizacje pacjenckie oraz osoby prywatne jednoczą się, aby zwiększyć świadomość na temat profilaktyki raka piersi. Wczesne wykrycie choroby oraz odpowiednia profilaktyka mogą uratować życie wielu kobiet. Regularne badania i samobadanie piersi stanowią ważny element w walce z rakiem piersi, a kampania Różowego Października przypomina to, jak ważne jest, aby dbać o swoje zdrowie i regularnie kontrolować stan swoich piersi.
Źródła:
- https://www.zwrotnikraka.pl/rozowy-pazdziernik-miesiac-swiadomosci-raka-piersi/
- https://www.zikodlazdrowia.org/pazdziernik-miesiacem-swiadomosci-raka-piersi/
- https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/breast-cancer
